Xρειαζόμαστε ένα είδος «δίκαιου τουρισμού» κατά τα πρότυπα του «δίκαιου εμπορίου»

Ημερίδα που διοργανώθηκε στις Βρυξέλλες από την Ευρωβουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Κωνσταντίνα Κούνεβα και την ευρωβουλευτή των Podemos Τάνια Γκονζάλες στο Ευρωκοινοβούλιο στις 28.06.17

Καμαριέρες  και ευρύτερα εργαζόμενοι στο ξενοδοχειακό τομέα, από την Ισπανία και την Ελλάδα, από τα Κανάρια Νησιά μέχρι την Κρήτη και από τη Μαδρίτη μέχρι τη Θεσσαλονίκη. Εκπρόσωποι του ευρωπαϊκού οργανισμού για την Υγιεινή και Ασφάλεια στην Εργασία (ΟSΗΑ), της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, της Επιθεώρησης Εργασίας στην Ελλάδα αλλά και του ΣΕΤΕ, του σημαντικότερου εργοδοτικού φορέα στον τομέα του τουρισμού.  Όλοι αυτοί συναντήθηκαν  στις 28 Ιουνίου, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην αίθουσα συνεδριάσεων της ευρωπαϊκής Αριστεράς και της Αριστεράς των βορείων χωρών, GUE-NGL. Τη συνάντηση οργάνωσαν από κοινού η Κ. Κούνεβα, ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, και η Τάνια Γκονζάλες, ευρωβουλευτής των Podemos.  Ο σκοπός δεν ήταν μόνο να  έλθει στην επιφάνεια η αυθαιρεσία, η παραβατικότητα, οι κακές συνθήκες εργασίας ο σεξισμός και η έμφυλη βία προς την πλειοψηφία του κλάδου, τις γυναίκες, που κρύβονται πίσω από τη βιτρίνα των τουριστικών παραδείσων σε Ισπανία και Ελλάδα, αλλά να αναδειχθεί και η σημασία που έχει η αξιοπρεπής εργασία για την εξασφάλιση ενός βιώσιμου τουριστικού κλάδου.

Από το βήμα της Ημερίδας, η εκπρόσωπος του ΟSHA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την Υγιεινή και Ασφάλεια στην Εργασία), Marina Gomez ανακοίνωσε πώς τον επόμενο χρόνο ο Οργανισμός προετοιμάζει έκθεση για την επίδραση του χημικών ουσιών στους εργαζόμενους που απασχολούνται στον τομέα καθαρισμού, μεταξύ των οποίων και οι καμαριέρες.

Παρουσιάζοντας στοιχεία από σχετική  έκθεση του ILO, η Μ. Νurminen,  έδωσε έμφαση  στις ιδιαίτερες δυσκολίες που συναντά η εργαζόμενη γυναίκα στον τομέα του τουρισμού.  «Εργάζονται  στις ίδιες θέσεις  εργασίας 2,5 ώρες περισσότερες από τους άνδρες, ειδικά στον τουρισμό όπου υπάρχει και νυχτερινή εργασία και μικρή προβλεψιμότητα».

Και πώς μπορεί να είναι αξιοπρεπής μια εργασία, όταν από τη μια πλευρά, με βάση και τις συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις, οι καμαριέρες πρέπει να εργάζονται στο ίδιο αντικείμενο μέχρι το 65ο έτος της ηλικίας τους και από την άλλη να είναι οι πρώτες που απολύονται όταν εισέρχονται στη μέση ηλικία;

«Σπανίως οι καμαριέρες βρίσκουν δουλειά μέχρι τα 65 τους… Δεν λειτουργούν πια οι συλλογικές συμβάσεις. Υπάρχει υποκατάσταση από  ένα τύπο μεσιτικών γραφείων» (P. Rato Rotriguez, CCOO, πρόεδρος ETLC- Ευρωπαϊκής Συνδικαλιστικής Επιτροπής για τον τουρισμό).

«Η απασχόληση στον τουρισμό στην Ελλάδα υπερέβη ακόμη και τα επίπεδα του 2008», ανέφερε ο Ν. Ζωητός, γενικός διευθυντής της πανελλήνιας ομοσπονδίας ξενοδόχων και εκπρόσωπος του ΣΕΤΕ. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, η συνεισφορά του ελληνικού τουρισμού στην απασχόληση αυξάνεται με 2,85% ετησίως τα τελευταία 30 χρόνια». Επίσης, υπενθύμισε ότι στον  τουριστικό τομέα υπάρχει  μια από τις ελάχιστες, ακόμη, σε ισχύ κλαδικές συμβάσεις,  η οποία προβλέπει κατώτατο μισθό 761 ευρώ και συμβολική αύξηση 1% από την 1η Απριλίου 2017.

«Στην Ελούντα, όπου είναι συγκεντρωμένα τα πεντάστερα ξενοδοχεία, ο «ποιοτικότερος» τουρισμός, οι άνθρωποι δουλεύουν σε συνθήκες γαλέρας. Υπάρχου συμβάσεις αλλά  και εργαζόμενοι δύο και τριών ταχυτήτων. Άλλος λαμβάνει τη σύμβαση, εάν είναι καινούργιος παίρνει από 650 με 800 ευρώ και δύο ρεπό το μήνα, αντί για 8 που προβλέπει η σύμβαση, ενώ ιδιοκτήτης που έχει  μάλιστα και θεσμικό ρόλο εντεταλμένου συμβούλου τουρισμού στην περιοχή, ξεκίνησε ομαδικές απολύσεις επειδή οι εργαζόμενοι θέλησαν να συστήσουν επιχειρησιακό σωματείο»,  σημείωσε  η Ελένη Νικολοπούλου από τον Αγ. Νικόλαο Κρήτης.

«Οι εργοδότες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν την εγκυμοσύνη , τη μητρότητα και την οικογένεια ως επιβαρυντικά στοιχεία, κυρίως για τις γυναίκες εργαζόμενες σε αναπαραγωγική ηλικία όπου η ανεργία αγγίζει ποσοστά άνω του 60%» επισήμανε η Λεμονιά Γαγγλία, Επιθεωρήτρια Εργασίας του ΣΕΠΕ. Επισήμανε ότι οι εργαζόμενοι στον τουρισμό, στην περίοδο υψηλής ζήτησης, υπερβαίνουν το 10% του συνόλου της απασχόλησης στην Ελλάδα. Πρόσθεσε πως , ειδικά στον τομέα του τουρισμού- οι περισσότερες εργατικές διαφορές διενεργήθηκαν στην περιοχή των Κυκλάδων, του Ν. Αιγαίου και την Κρήτης.

«Στον τομέα του τουρισμού και ειδικά στις μικρές επιχειρήσεις υπάρχει έντονη η αίσθηση της αυτοεκμετάλλευσης, οι εργαζόμενοι δεν βάζουν όρια, ενώ οι συλλογικές συμβάσεις υποκαθίστανται από τις διαπροσωπικές σχέσεις. Δεν είναι η σύμβαση αλλά ο «καλός ξενοδόχος»,  που σου επιτρέπει να απουσιάσεις μια μέρα» σημείωσε η Mari Luz CASTELLANOS, καθηγήτρια κοινωνιολογίας στην Ισπανία.

Υποδεχόμενη το γκρουπ των εργαζόμενων στον τουρισμό από την Ελλάδα που κάλεσε και φιλοξένησε στις Βρυξέλλες (27-29/6) για να συμμετάσχουν στην ημερίδα, η Ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κ. Κούνεβα είπε τα εξής:

«Καλωσορίσατε στις Βρυξέλλες, στην έδρα του Ευρωκοινοβουλίου.

Όπως ίσως παρατηρήσατε, εσείς που είστε εργαζόμενοι στον τουρισμό, ακόμη και εδώ, στο Ευρωκοινοβούλιο γίνεται ένα είδος τουρισμού. Εκατοντάδες πολίτες κάθε μέρα έρχονται εδώ, καλεσμένοι από Ευρωβουλευτές ή από υπηρεσίες του Ευρωκοινοβουλίου, της Κομισιόν και πολλών άλλων ευρωπαϊκών οργάνων γα να δουν πώς λειτουργούν οι ευρωπαϊκοί θεσμοί. Βεβαίως, αναγκαστικά βλέπουν μια βιτρίνα. Βλέπουν τα κτίρια, τις μεγάλες αίθουσες συνεδριάσεων και τις ευκολίες που έχουν στη διάθεσή τους οι ευρωβουλευτές. Δεν βλέπουν την άλλη πλευρά. Τις δυσκολίες που έχουν για να μεταφέρουν εδώ τη φωνή των ανθρώπων που εκπροσωπούν.

Γι’ αυτό εμείς προσπαθούμε αυτό το είδος «πολιτικού τουρισμού» να το κάνουμε λίγο διαφορετικά. Σας καλέσαμε εδώ ως εργαζόμενες και εργαζόμενους στην τουριστική βιομηχανία της Ελλάδας για να συμμετάσχετε σε μια ημερίδα για τις εργασιακές συνθήκες που επικρατούν στον κλάδο. Γιατί και σ’ αυτόν τον κλάδο βλέπουμε τη βιτρίνα, τα ξενοδοχεία, τα καθαρά δωμάτια, τα εστιατόρια, τα μπαρ, τις πισίνες, τις οργανωμένες παραλίες. Αλλά ξεχνάμε ποιοι φροντίζουν να έχουμε αυτές τις παροχές για να περάσουμε ξένοιαστες διακοπές. Ακόμη κι αν είμαστε και οι ίδιοι εργαζόμενοι που είμαστε σε άδεια, καμιά φορά ξεχνάμε ότι κάποιοι άλλοι, εργαζόμενοι σαν και εμάς, δουλεύουν για να περάσουμε εμείς καλά.

Δυστυχώς, ο κλάδος του τουρισμού, ενώ ανεβαίνει συνεχώς και πάει από ρεκόρ σε ρεκόρ, συνοδεύεται από κακές εργασιακές σχέσεις, υπερεκμετάλλευση, επισφάλεια και πολύ συχνά αδήλωτη εργασία, ιδιαίτερα στον Νότο που τώρα το καλοκαίρι βουλιάζει από τουρίστες. Κι αυτό πρέπει να το αλλάξουμε. Χρειαζόμαστε ένα είδος «δίκαιου τουρισμού», όπως είναι το δίκαιο εμπόριο, δηλαδή μια «συμφωνία» εργαζόμενων, εργοδοτών αλλά και πελατών ότι οι καλές τουριστικές και ξενοδοχειακές υπηρεσίες πρέπει να έχουν από πίσω τους καλές και δίκαιες εργασιακές σχέσεις. Κι αυτά τα θέματα θέλουμε να αναδείξουμε στην ημερίδα που κάνουμε μαζί με την ισπανίδα ευρωβουλευτή Τάνια Γκονζάλες.

Προς το παρόν σας εύχομαι καλή διαμονή και να αισθανθείτε και σεις, έστω και για λίγο, σαν τουρίστες που εμείς πρέπει να σας εξυπηρετήσουμε».

Ακολουθούν στους συνδέσμους:

α.   το πλήρες video από την Ημερίδα στα ελληνικά http://www.guengl.eu/news/article/events/womens-struggle-in-the-labour-market

β. φωτογραφίες από την Ημερίδα http:// www.flickr.com/photos/131481887@N02/sets/72157685616080315