Τι πρέπει να αλλάξει στην «Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών»

Η  θέση  της  GUE/NGL και της  Κ. Κούνεβα στην Επιτροπή Αναφορών  του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για να γίνει ουσιαστικός ένας  νέος  δημοκρατικός θεσμός που υπονομεύεται από τις  υπερεξουσίες της  Κομισιόν

Η «Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών» είναι ένας από τους νεότερους θεσμούς  εκδημοκρατισμού της Ε.Ε. που  έχει τεθεί  σε ισχύ από το 2012. Είναι  η δυνατότητα που  έχουν 1 εκατ. πολίτες από τουλάχιστον 7 χώρες της  Ε.Ε. να  προτείνουν νομοθετικές  πρωτοβουλίες ή αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο της Ε.Ε.

Από τότε τέθηκε σε ισχύ ο κανονισμός 211/2011 για την  Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ΕΠΠ), τον Απρίλιο του 2012, 60 τέτοιες πρωτοβουλίες κατατέθηκαν στην Κομισιόν, αλλά μόνο 4 από αυτές πέρασαν την αξιολόγηση της Επιτροπής, με σημαντικότερη την πρωτοβουλία Right2Water, για την υπεράσπιση της πρόσβασης όλων στον νερό και του δημόσιου χαρακτήρα των δικτύων του. Αντίθετα, χαρακτηριστική της αυθαίρετης ερμηνείας του Κανονισμού από την Επιτροπή ήταν η απόφαση να μην εγγράψει την Πρωτοβουλία STOP-TTIP, παρότι συγκέντρωνε υπερδιπλάσιες υπογραφές από τις  απαιτούμενες.  Το  Γενικό Δικαστήριο της Ε.Ε., μάλιστα, ακύρωσε τη σχετική  απόφαση της Επιτροπής, κάνοντας δεκτή  την προσφυγή εκπροσώπων της Πρωτοβουλίας και υποχρέωση την Επιτροπή να την εγγράψει στο μητρώο.

Μπροστά στον κίνδυνο του  φιάσκου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έφερε τον περασμένο Σεπτέμβριο πρόταση νέου κανονισμού για την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών, που θα αντικαταστήσει τον ισχύοντα. Συναρμόδιες για την εξέταση της πρότασης της Κομισιόν είναι η Επιτροπή Αναφορών (PETI) και η Επιτροπή Συνταγματικών Υποθέσεων (AFCO), στις οποίες έχουν ήδη γίνει οι σχετικές ψηφοφορίες. Η Κωνσταντίνα Κούνεβα, ως σκιώδης εισηγήτρια της GUE/NGL στην Επιτροπή  Αναφορών, κατέθεσε  σειρά τροπολογιών για να βελτιωθεί η  πρόταση της Επιτροπής για τον νέο Κανονισμό και για  να γίνει η «Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών» αληθινό εργαλείο  δημοκρατικής παρέμβασης των πολιτών στο νομοθετικό έργο της  Ε.Ε.

Αναλυτικότερα, οι προτάσεις  της Κ. Κούνεβα εξ  ονόματος της GUE/NGLστην Επιτροπή Αναφορών  για  τον νέο κανονισμό της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών προβλέπουν μεταξύ  άλλων:

– Να απεκδυθεί η Κομισιόν τον πολλαπλό θεσμικό ρόλο ως «μέντορας», «κριτής» μιας ΕΠΠ, αλλά κάτοχος του μονοπωλίου της νομοθετικής πρωτοβουλίας. Δημιουργία ανεξάρτητης αρχής ελέγχου του παραδεκτού. Να  υποχρεώνεται  σε πλήρη και τεκμηριωμένη αιτιολόγηση της έγκρισης ή μη  μιας ΕΠΠ.

– Να  επεκταθεί και στους μόνιμους κατοίκους της Ε.Ε., πέραν των πολιτών, (κάτοχοι Μπλε Κάρτας και Πρόσφυγες), αλλά και στους πολίτες της ΕΕ που κατοικούν εκτός αυτής το δικαίωμα να καταθέτουν ΠΠΠ..

– Πρόσωπα με διπλή ιθαγένεια ή μόνιμη κατοικία και ιθαγένεια εντός της Ε.Ε. να μπορούν να επιλέξουν εκ μέρους ποιου κράτους θα υποστηρίξουν μια ΕΠΠ.

– Η νομική μορφή των ΕΠΠ θα πρέπει να είναι μη κυβερνητική και μη κερδοσκοπική.

– Να  μειωθούν από 7 σε 6 τα κράτη μέλη από τα οποία πρέπει να προέρχονται οι υπογράφοντες μια ΕΠΠ, δεδομένου του Brexit.

– Να δίνεται στους διοργανωτές μιας ΕΠΠ η δυνατότητα να διορθώσουν τυπικά και  ουσιαστικά λάθη της για αποφεύγουν να χαρακτηριστεί μη παραδεκτή

– Όλοι οι πολίτες θα πρέπει να διευκολυνθούν να συμμετάσχουν χωρίς διακρίσεις και ειδικά τα άτομα με αναπηρία. Γι’αυτό, όλα τα διαδικαστικά στάδια μιας ΕΠΠ πρέπει  να είναι απολύτως προσβάσιμα και για διάφορα είδη αναπηρίας (χρήση νοηματικής, Braille κ.α.)

– Οι πολίτες μιας ΕΠΠ θα έχουν την αρωγή του Ευρωπαίου Επόπτη Προσωπικών Δεδομένων και του Οργανισμού της ΕΕ για την Ασφάλεια των Δικτύων και των Πληροφοριών εάν επιθυμούν  να δημιουργήσουν σύστημα συλλογής δηλώσεων υποστήριξης.

– Η  δημόσια διαβούλευση πάνω σε μια ΕΠΠ θα διοργανώνεται  αποκλειστικά από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με πρόσκληση όλων των αρμόδιων θεσμικών οργάνων και φορέων. Η διαβούλευση πρέπει να μεταδίδεται ζωντανά και να είναι πλήρως προσβάσιμη.

– Οι διοργανωτές μιας ΕΠΠ, μετά την εγγραφή της θα πρέπει να δημοσιεύουν τις πηγές χρηματοδότησης τους.

– Τήρηση του Γενικού Κανονισμού για τα Προσωπικά Δεδομένα (2016/679) όταν ζητείται η  συγκατάθεση υποστηρικτών μιας ΕΠΠ.

– Δωρεάν αρωγή  και διαμεσολάβηση στους διοργανωτές μιας ΕΠΠ από τα  κέντρα Ευρωπαϊκής Πληροφόρησης Europe-Direct και τις αντιπροσωπείες της Επιτροπής στα κράτη  μέλη.

– Το Κοινοβούλιο θα πρέπει να διοργανώσει συζήτηση στην Ολομέλεια με ψήφισμα επί των επιτυχημένων ΕΠΠ.

– Οι ΕΠΠ να εξετάζονται στα εξής στάδια:

ΠΡΩΤΗ ΦΑΣΗ α)  Δημόσια Διαβούλευση β) 4 μήνες από  τη δημοσίευση μιας ΕΠΠ η Επιτροπή παρουσιάζει σχέδιο νομικών και πολιτικών συμπερασμάτων και σχέδιο προτάσεων.

ΔΕΥΤΕΡΗ ΦΑΣΗ α)  Δεύτερη  Διαβούλευση ένα μήνα  μετά το παραπάνω σχέδιο β)  Δύο μήνες μετά η  Επιτροπή δημοσιεύει το τελικό κείμενο συμπερασμάτων επί της ΕΠΠ.

– Να απαλειφθεί η δυνατότητα έκδοσης κατ’εξουσιοδότηση πράξεων για τροποποίηση του Κανονισμού για  την ΕΠΠ.

Η τελική πρόταση για  τον νέο κανονισμό αναμένεται  να εισαχθεί στην Ολομέλεια του ΕΚ προς ψήφιση το φθινόπωρο.

 

*ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Στα δύο αρχεία μπορείτε να διαβάσετε:

1. για το τι είναι η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία των Πολιτών και

2. Μια συνοπτική σύγκριση των σημαντικότερων προτάσεων της GUE/NGL (Κ. Κούνεβα) με αυτές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Τι είναι η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών;

Σύγκριση των προτάσεων της GUE/NGL (Κ. Κούνεβα) με αυτές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής: