Η ΕΚΤ επιμένει στη συμμετοχή της στο αδιαφανές G30

– Εκτενέστατη, μάλλον απολογητική, αλλά ελάχιστα πειστική η απάντηση του Μάριο Ντράγκι στην ερώτηση της ευρωβουλευτή για τις συστάσεις της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας προς την ΕΚΤ

– «Η υπόθεση δεν σταματά εδώ, έρχεται νέα έκθεση του Ευρωκοινοβουλίου που θα αποδοκιμάζει τη στάση της ηγεσίας της ΕΚΤ», τονίζει η  Κ. Κούνεβα 

Δεδομένη, αδιαπραγμάτευτη και απαραίτητη θεωρεί η ΕΚΤ τη συμμετοχή του Μάριο Ντράγκι και των άλλων στελεχών της στο αδιαφανές  διεθνές χρηματοπιστωτικό κλαμπ G30, στο  οποίο συμμετέχουν μεταξύ άλλων μεγάλοι ιδιωτικοί χρηματοπιστωτικοί όμιλοι, όπως η Goldman Sachs. Αυτό προκύπτει από την απάντηση του προέδρου της ΕΚΤ στην ερώτηση της ευρωβουλευτή ΣΥΡΙΖΑ-GUE/NGL Κωνσταντίνας Κούνεβα, με αφορμή την απόφαση  της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας η οποία καταλόγισε κακοδιοίκηση στην ΕΚΤ.

Στην εκτενέστατη, γεμάτη πλήθος υποσημειώσεων και παραπομπών, και μάλλον απολογητική του απάντηση προς  την Κ. Κούνεβα, ο Μάριο Ντράγκι υποστηρίζει ότι η ΕΚΤ έχει ήδη συμμορφωθεί στις συστάσεις της Διαμεσολαβήτριας για «τήρηση της δεοντολογίας χρηστής διακυβέρνησης και διασφάλισης της μέγιστης δυνατής διαφάνειας» κατά τη συμμετοχή των στελεχών της σε «εξωτερικές εκδηλώσεις» στις οποίες συμμετέχουν  και στελέχη του ιδιωτικού χρηματοπιστωτικού τομέα. Υποστηρίζει επίσης ότι η ΕΚΤ έχει συμμορφωθεί και στο σχετικό ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Ως τεκμήρια της συμμόρφωσης ο Μάριο Ντράγκι αναφέρει ότι τόσο η  ΕΚΤ όσο και η ίδια η G30 δημοσιεύουν πλέον στις ιστοσελίδες τους «τις ημερήσιες διατάξεις, τις καταστάσεις συμμετεχόντων και περιλήψεις των συσκέψεών της». Φυσικά, θεωρεί αδιαπραγμάτευτη τη συμμετοχή της ΕΚΤ στο αδιαφανές G30, αγνοώντας τη βασική υπόδειξη της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας για διακοπή της συμμετοχής της: «Η ΕΚΤ εξακολουθεί να είναι πεπεισμένη ότι πρέπει να επιτρέπεται στα μέλη των οργάνων λήψης αποφάσεών της να συμμετέχουν σε φόρουμ που περιλαμβάνουν εκπροσώπους οντοτήτων του ιδιωτικού τομέα, όπως τράπεζες», τονίζει ο Μάριο Ντράγκι. Επιστρατεύει, μάλιστα, ως επιπλέον επιχείρημα ότι η συμμετοχή στο G30 αποτελεί «σαφώς καθιερωμένη  πρακτική μεταξύ  μεγάλων κεντρικών τραπεζών». Αποσιωπά, ωστόσο ότι οι συνεδριάσεις του G30 είναι κλειστές και, επομένως, δεν  αποτελούν δημόσια fora, ενώ παραπλανητικά συγκρίνει αυτές τις κλειστές συναντήσεις με ανοικτές δημόσιες εκδηλώσεις στις οποίες συμμετέχουν και ευρωβουλευτές.

«Η απάντηση της ΕΚΤ δεν είναι πειστική και δεν αποδεικνύει πλήρη συμμόρφωση στις συστάσεις της Διαμεσολαβήτριας και τις αντίστοιχες του Ευρωκοινοβουλίου», σχολίασε η Κ. Κούνεβα, και πρόσθεσε: «Γι’ αυτό και στην έκθεση για τη  δράση της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας που συζητάμε αυτές τις μέρες στην Επιτροπή Αναφορών οι  ευρωβουλευτές αποδοκιμάζουμε έντονα την απόφαση του προέδρου της ΕΚΤ να μην αναστείλει τη συμμετοχή του στη G30 παρά τη σύσταση της Διαμεσολαβήτριας και τονίζουμε ότι  η  στάση αυτή ενισχύει τη δυσπιστία των πολιτών ως προς την ακεραιότητα της ΕΚΤ και την ανεξαρτησία της από ιδιωτικά συμφέροντα. Επομένως η υπόθεση αυτή  δεν σταματά εδώ».

Ακολουθούν η ερώτηση της κ. Κούνεβα και η απάντηση του  κ. Ντράγκι:

Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΗΣ Κ. ΚΟΥΝΕΒΑ

«Θέμα: Κακοδιοίκηση καταλογίζει στην ΕΚΤ η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια

Στις 5 Ιουλίου 2018, η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια δημοσιοποίησε την απόφασή της για τη συμμετοχή του Μάριο Ντράγκι και άλλων στελεχών της ΕΚΤ στην ομάδα G30, ένα ιδιωτικό γκρουπ εκπροσώπων του διεθνούς τραπεζικού συστήματος, δημόσιου και ιδιωτικού, το οποίο λειτουργεί με απόλυτη αδιαφάνεια.  Η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια επιβεβαιώνει τα ευρήματά της για κακοδιοίκηση από πλευράς της ΕΚΤ. Επισημαίνει ότι η ηγεσία της όχι μόνο αρνήθηκε να συμμορφωθεί στη σύσταση για παραίτηση του προέδρου Μ. Ντράγκι -και οποιουδήποτε μελλοντικού προέδρου- από την G30, αλλά επιπλέον αρνήθηκε να βελτιώσει τους κανόνες της ΕΚΤ, ώστε ενδεχόμενη και υπό προϋποθέσεις συμμετοχή στελεχών της σε κάποιες δραστηριότητες της G30 να συμμορφώνεται στις αρχές της χρηστής διοίκησης.

Διαπιστώνοντας ότι αυτή η συμπεριφορά υπονομεύει τη δημόσια αντίληψη περί «ανεξαρτησίας της ΕΚΤ» ως εποπτεύουσας αρχής των τραπεζών και εγείρει ζητήματα σύγκρουσης συμφερόντων, η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια την καλεί να διασφαλίσει τη μέγιστη δυνατή διαφάνεια για τη συμμετοχή της στις δραστηριότητες του G30, δημοσιεύοντας τα ονόματα του Διοικητικού Συμβουλίου της ομάδας αυτής, καθώς και κάθε πληροφορία για τη συμμετοχή της ΕΚΤ στη G30.

Ερωτάται η ΕΚΤ:

–              Πώς αντιμετωπίζει την απόφαση της Διαμεσολαβήτριας που της καταλογίζει κακοδιοίκηση;

–              Θα συμμορφωθεί στις συστάσεις της για διαφάνεια στις δραστηριότητες της ΕΚΤ στην G30;»

Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΕΚΤ

«Αξιότιμο μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κυρία Κούνεβα,

Σας ευχαριστώ για την επιστολή σας, την οποία μου διαβίβασε ο κ. Roberto Gualtieri, Πρόεδρος της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής (ECON), μαζί με συνοδευτική επιστολή στις 23 Ιουλίου 2018.

Η ΕΚΤ έλαβε γνώση της απόφασης της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας της 3ης Ιουλίου 2018 σχετικά με τη συμμετοχή των μελών των οργάνων λήψης αποφάσεων της ΕΚΤ στην «Ομάδα των 30» (G30) και απάντησε σε αυτήν στις 28 Σεπτεμβρίου 2018[1] Στην απάντησή της, η ΕΚΤ αποτύπωσε τις λεπτομερείς εξηγήσεις όσον αφορά τη θέση της τις οποίες είχε παράσχει στην Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια με την επιστολή της 31ης Οκτωβρίου 2017[2] και με την αναλυτική γνώμη της 18ης Απριλίου 2018.[3]

Όπως δήλωσα στη διάρκεια της τελευταίας μου ακρόασης ενώπιον της Επιτροπής ECON στις 24 Σεπτεμβρίου 2018, η ΕΚΤ χαιρετίζει κάθε πρόταση η οποία συμβάλλει στην περαιτέρω βελτίωση της διαφάνειας και της χρηστής διακυβέρνησής της. Σε προηγούμενες απαντήσεις μας προς την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια έχουμε επίσης παρουσιάσει τις ενέργειες στις οποίες έχει προβεί η ΕΚΤ κατά τα τελευταία έτη προκειμένου να βελτιώσει τα αντίστοιχα πλαίσια.

Για τη διαφύλαξη της αμεροληψίας και της ακεραιότητας των υψηλόβαθμων αξιωματούχων της, η ΕΚΤ έχει αναπτύξει ισχυρό σύνολο κανόνων και διατάξεων δεοντολογίας. Οι υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι της ΕΚΤ  συμμορφώνονται αυστηρά με τις υποχρεώσεις που ορίζονται στο Καταστατικό του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών[4], στον Κώδικα Συμπεριφοράς των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου[5] και στον Συμπληρωματικό Κώδικα Κριτηρίων Δεοντολογίας για τα μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής[6] και/ή στον Κώδικα Συμπεριφοράς των μελών του Εποπτικού Συμβουλίου[7] ανά πάσα στιγμή, και όταν συμμετέχουν σε κλειστές εκδηλώσεις. Σύμφωνα με αυτούς τους κανόνες, οι υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι της ΕΚΤ ενεργούν ανεξάρτητα και αποφεύγουν τις συγκρούσεις συμφερόντων κατά την άσκηση των εξουσιών και την εκτέλεση των καθηκόντων που τους έχουν ανατεθεί.

Η συμμετοχή μελών της Εκτελεστικής Επιτροπής καθώς και της Προέδρου και της Αντιπροέδρου του Εποπτικού Συμβουλίου σε εξωτερικές εκδηλώσεις ανακοινώνεται κατά κανόνα εκ των προτέρων στο εβδομαδιαίο πρόγραμμα της ΕΚΤ[8]. Επιπροσθέτως, για τη διασφάλιση υψηλού επιπέδου διαφάνειας, τέτοιες εκδηλώσεις συμπεριλαμβάνονται στα αντίστοιχα ημερολόγια που δημοσιεύονται στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ.[9] Οι ομιλίες των μελών της Εκτελεστικής Επιτροπής καθώς και της Προέδρου και της Αντιπροέδρου του Εποπτικού Συμβουλίου δημοσιεύονται επίσης στον δικτυακό τόπο σε πραγματικό χρόνο. Επιπλέον, η ΕΚΤ έχει υιοθετήσει σειρά αρχών που καθοδηγούν τα μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής όσον αφορά την αλληλεπίδρασή τους με εκπροσώπους του ιδιωτικού τομέα, της ακαδημαϊκής κοινότητας και της κοινωνίας των πολιτών[10]. Η Πρόεδρος και η Αντιπρόεδρος του Εποπτικού Συμβουλίου, καθώς και οι εκπρόσωποι της ΕΚΤ στο Συμβούλιο, έχουν οικειοθελώς προσυπογράψει τους κανόνες αυτούς. Επιπροσθέτως, η ΕΚΤ εξετάζει επί του παρόντος κατά πόσον είναι σκόπιμη η διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής αυτών των κατευθυντήριων αρχών.

Αυτά τα πρότυπα διαφάνειας και αυτοί οι κανόνες δεοντολογίας διέπουν τη συμμετοχή των μελών των οργάνων λήψης αποφάσεων της ΕΚΤ σε όλες τις συναντήσεις με εξωτερικά μέρη και σε όλες τις σχετικές εκδηλώσεις. Μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου συμμετέχουν τακτικά μαζί με μέλη των οργάνων λήψης αποφάσεων της ΕΚΤ σε συναντήσεις που διοργανώνονται από τρίτα μέρη ή από την ίδια την ΕΚΤ και στις οποίες συμμετέχουν πολλά διαφορετικά ενδιαφερόμενα τρίτα μέρη. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έχουν την ευκαιρία να διαπιστώσουν από πρώτο χέρι την εφαρμογή αυτών των κανόνων και αρχών από τους εκπροσώπους της ΕΚΤ και την απουσία κάθε μορφής κακοδιαχείρισης από αυτήν την άποψη.

Η ΕΚΤ δεσμεύεται να συνεχίσει να εφαρμόζει τα υψηλά πρότυπα δεοντολογίας της σε όλες τις συναντήσεις και εκδηλώσεις που διοργανώνονται από τρίτα μέρη, συμπεριλαμβανομένων όσων οργανώνονται από την G30. Συνεπώς, η ΕΚΤ θα διασφαλίσει τον μέγιστο δυνατό βαθμό διαφάνειας, όπως ζητήθηκε από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια στην τελική της απόφαση.

Θα πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι, όπως επισημάνθηκε στην απάντηση της ΕΚΤ προς την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια, η G30 έχει λάβει μέτρα για την ενίσχυση της διαφάνειάς της. Από τη σύσκεψη της ολομέλειάς της τον Νοέμβριο/Δεκέμβριο 2017 και μετά, η G30 δημοσιεύει τις ημερήσιες διατάξεις, τις καταστάσεις συμμετεχόντων και περιλήψεις των συσκέψεών της[11], κίνηση που αντανακλά την πρακτική της ίδιας της ΕΚΤ σε σχέση με τις συνεδριάσεις και τους διαρθρωμένους διαλόγους με τον χρηματοπιστωτικό και τον μη χρηματοπιστωτικό τομέα. Η ΕΚΤ ενημέρωσε επίσης την G30 σχετικά με τη σύσταση της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας για δημοσίευση των ονομάτων των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου της G30. Αυτές οι πληροφορίες διατίθενται πλέον στον δικτυακό τόπο της G30[12]. Η ΕΚΤ ενθαρρύνει τις πρόσφατες πρωτοβουλίες της G30 για αύξηση της διαφάνειας και θα συνεχίσει να το πράττει.

Στην προηγούμενη επικοινωνία της με την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια και στην απάντησή της προς τον αξιότιμο συνάδελφό σας στις 10 Απριλίου 2018[13], η ΕΚΤ εξήγησε επίσης τη θέση της σχετικά με το θέμα της  συμμετοχής, το οποίο θέσατε επίσης στην επιστολή σας. Η ΕΚΤ εξακολουθεί να είναι πεπεισμένη ότι πρέπει να επιτρέπεται στα μέλη των οργάνων λήψης αποφάσεών της να συμμετέχουν σε φόρουμ που περιλαμβάνουν εκπροσώπους οντοτήτων του ιδιωτικού τομέα, όπως τράπεζες, και να παρίστανται στις σχετικές συναντήσεις, όταν αυτές κρίνονται συναφείς και χρήσιμες για την εκπλήρωση της αποστολής των κεντρικών τραπεζιτών και υπό την προϋπόθεση ότι η εν λόγω συμμετοχή είναι συμβατή με τις αρχές της χρηστής διακυβέρνησης. Με δεδομένο τον ρόλο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ως συναρμόδιου νομοθετικού οργάνου για το σύνολο της ενωσιακής νομοθεσίας σχετικά με τον χρηματοπιστωτικό τομέα, πιστεύω ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εκτιμά επίσης την ανάγκη για ανοιχτό διάλογο μεταξύ φορέων λήψης αποφάσεων και σχετικών ενδιαφερόμενων τρίτων μερών.

Όπως είχα επίσης την ευκαιρία να διευκρινίσω στις προαναφερόμενες απαντήσεις, η G30 δεν συζητά μεμονωμένες οντότητες τις οποίες εποπτεύει η Τραπεζική Εποπτεία της ΕΚΤ. Αντιθέτως, η G30 εξετάζει διεθνή οικονομικά και χρηματοπιστωτικά θέματα, τα οποία αναμφίβολα είναι συναφή, χρήσιμα και ενδιαφέροντα για τους κεντρικούς τραπεζίτες. Πράγματι, η συμμετοχή στην G30 αποτελεί σαφώς καθιερωμένη πρακτική μεταξύ μεγάλων κεντρικών τραπεζών[14]. Οι δύο προηγούμενοι πρόεδροι της Ομοσπονδιακής Τράπεζας της Νέας Υόρκης – η οποία σύμφωνα με τη δομή του Ομοσπονδιακού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών δεν εφαρμόζει μόνο τη νομισματική πολιτική, αλλά ασκεί και καθήκοντα εποπτείας και ρύθμισης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων – ήταν μέλη στη διάρκεια της θητείας τους εντός του Ομοσπονδιακού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών. Η G30 τακτικά συμπεριλαμβάνει επίσης μέλη από πολλές άλλες κεντρικές τράπεζες, όπως την Τράπεζα της Αγγλίας, την Τράπεζα της Ιαπωνίας και τη Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας. Δεδομένων των παραπάνω, η ΕΚΤ συμμορφώνεται πλήρως με το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 2018[15], στο οποίο ζητείται η συμμετοχή σε φόρουμ ή ομάδες που περιλαμβάνουν στελέχη τραπεζών εποπτευόμενων από την ΕΚΤ να είναι σύμφωνη με την καθιερωμένη πρακτική μεταξύ μεγάλων κεντρικών τραπεζών και διεθνών χρηματοπιστωτικών οργανισμών. Τέλος, είναι καθιερωμένη πρακτική συναντήσεις των μελών της G30 να διοργανώνονται σε κεντρικές τράπεζες: η Ομοσπονδιακή Τράπεζα της Νέας Υόρκης φιλοξενεί τις συσκέψεις της ολομέλειας στο τέλος το έτους, ενώ τα τελευταία έτη η Τράπεζα της Αγγλίας και η Νομισματική Αρχή της Σιγκαπούρης έχουν φιλοξενήσει τις εαρινές συναντήσεις. Μια από τις προσεχείς συναντήσεις θα διοργανωθεί στην Banco de España.

Εν κατακλείδι, θα ήθελα να τονίσω ξανά ότι τα ισχυρά πλαίσια διαφάνειας και χρηστής διακυβέρνησης της ΕΚΤ, σε συνδυασμό με τον διαχωρισμό των καθηκόντων κεντρικής τράπεζας από τα εποπτικά καθήκοντα, παρέχουν τις απαραίτητες και κατάλληλες δικλείδες ασφαλείας ούτως ώστε να προστατεύεται και να διαφυλάσσεται η ανεξαρτησία της ΕΚΤ και στην περίπτωση που μέλη των οργάνων λήψης αποφάσεών της ανήκουν και συμμετέχουν σε φόρουμ ή συναντήσεις της G30 ή άλλων τρίτων μερών.

Με εκτίμηση,

Mario Draghi»

[1] Η απάντηση της ΕΚΤ στην απόφαση της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας σχετικά με τη συμμετοχή του Προέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και των μελών των οργάνων λήψης αποφάσεών της στην «Ομάδα των 30» (υπόθεση 1697/2016/ANA) είναι διαθέσιμη στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ στη διεύθυνση:

https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/other/responseecbeuropeanombudsman_g30_20180928.en.pdf.

[2] Διατίθεται στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ στη διεύθυνση:

https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/other/replyecbeuropeanombudsman_g30_20171031.en.pdf.

[3] Διατίθεται στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ στη διεύθυνση:

https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/other/ecb.other180418_opinion_ombudsman.en.pdf.

[4] Άρθρο 37 του Καταστατικού του ΕΣΚΤ και της ΕΚΤ:

https://www.ecb.europa.eu/ecb/legal/pdf/oj_c_2016_202_full_el_pro4.pdf

[5] Κώδικας Συμπεριφοράς των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου:

https://www.ecb.europa.eu/ecb/legal/pdf/c_12320020524el00090010.pdf

[6] Συμπληρωματικός Κώδικας Κριτηρίων Δεοντολογίας για τα μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας: https://www.ecb.europa.eu/ecb/legal/pdf/c_10420100423el00080009.pdf

[7] Κώδικας Συμπεριφοράς των μελών του Εποπτικού Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας: https://www.ecb.europa.eu/ecb/legal/pdf/oj_joc_2015_093_r_0002_el_txt.pdf

[8] Διατίθεται στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ στη διεύθυνση:

https://www.ecb.europa.eu/press/weekly/html/index.en.html.

[9] Τα ημερολόγια διατίθενται στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ στη διεύθυνση:

https://www.ecb.europa.eu/ecb/access_to_documents/document/calendars/html/index.en.html.

[10] Για περισσότερες πληροφορίες, βλ.:

https://www.ecb.europa.eu/ecb/orga/transparency/html/eb-communicationsguidelines.el.html

[11] Διατίθεται στον δικτυακό τόπο της G30 στη διεύθυνση: http://group30.org/events

[12] Διατίθεται στον δικτυακό τόπο της G30 στη διεύθυνση: http://group30.org/about/leadership.

[13] Διατίθεται στη διεύθυνση:

https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/other/ecb.mepletter180426_Tang.en.pdf?20b83f9cd9ca7c097c04db1d2204964f.

[14] Μάλιστα, τα μέλη της G30 που κατέχουν μη εκτελεστικές θέσεις σε τράπεζες εποπτευόμενες από την ΕΚΤ – και τα οποία συνεπώς δεν συμμετέχουν στην καθημερινή διαχείριση των τραπεζών – είναι πρώην κεντρικοί τραπεζίτες.

[15] Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 2018 σχετικά με την ετήσια έκθεση της ΕΚΤ για το 2016, διαθέσιμο στη διεύθυνση:

http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//NONSGML+TA+P8-TA-2018-0025+0+DOC+PDF+V0//EL